12 Adım Programı ve Müzik

By

Dünya genelinde bağımlılıkları olan insanlar bir şekilde iyileşmeye ve kendilerini o bağımlılıklardan kurtulmaya çalışırlar. Alkolün, uyuşturucunun veya diğer bağımlılık yapan maddelerin etkisinde kalan insanlar, ülkemizde pek yaygın olmasa da topluluk gruplarına giderler. Bu AA (Anonim Alkolikler) gibi gruplar, tamamen bağımlılıklarından kurtulmuş insanların, diğer kurtulmak isteyenlere yardım etmesiyle alakalı. Yurt dışında yaygın olan bu rehabilitasyon sürecinde 12 adım var. 12 adımda hem bağımlılıklarınızdan arınıyorsunuz hem de daha iyi bir insan oluyorsunuz. En azından amaç bu. Tabii ki “ayık” kalmak da.

“Bütün günahlarınızla yüzleşmek sizi güçlü yapar, bu sizi esir alan bağımlılıktan kurtarır.”

Tabii ki size bağımlılıklardan bahsetemeyeceğim. Bugünkü yazıda bu 12 adım programından yola çıkıp şaheserler yaratan bir müzisyenden bahsedeceğim. Şaheserler diyorum çünkü kendisi 5 albüm üst üste, farklı şarkılarda 12 adım programını işleyerek kendi bağımlılığını anlattı.

Mike Portnoy, benim sen sevdiğim gruplardan biri olan Dream Theater’ın eski bateristi. Ebeveynleri küçük yaştayken ayrılmıştı. Mike, annesiyle yaşıyordu. Öz babasını çok seviyordu, kendisi de onu çok destekliyordu. Ancak üvey babasıyla çok zor dönemler yaşıyordu. Kendisi 17 yaşındayken annesini bir uçak kazasında kaybetti. Bu kayıp, onda inanılmaz derecede derin bir yara bırakmıştı. Mike Portnoy’un alkolle tanışması ve bağımlılık kazanması da aslında bu kazadan sonra olacaktı.

Elbette 1991 yılında grubun yakaladığı büyük başarıdan sonra da artık iyice zengin olmuşlardı. “Rockstar hayatı” yaşamak onu bağımlılıklarına iyice bağlamıştı. Ama 2000 yılına girdiklerinde artık kontrolden çıkmıştı ve grupla olan ilişkisini bile sarsmaya başlamıştı. Bu bağımlılık onu AA toplantılarına gitmeye itmişti. Nihayet 12 adım programıyla tanışan Mike, bizi en büyük şaheserlerinden biriyle tanıştıracaktı.

İlk olarak grubun Six Degrees of Inner Turbulence albümündeki The Glass Prison (Camdan Hapishane) şarkısıyla karşımıza çıkmıştı. Şarkının tamamında kendi hayatından ve alkole olan bağımlılığından bahsetmişti. Birinci adımla başlıyordu. Tabii ki tüm sözleri yazıp çevirmeye kalksak yazı inanılmaz uzun olur, o yüzden kısa kısa parçaları paylaşacağım.

Şarkı: The Glass Prison (Camdan Hapishane)
Albüm: Six Degrees of Inner Turbulence

1. Reflection (Yansıma)

“Camdan hapishaneme sürükleniyorum, kimsenin bilmediği yere
Gizli ve yalnız dünyam başlıyor,
Gidebileceğim güvenli bir yer,
Günlük günahlarımı unutmak için,
Sadece bu umutsuzluğun bitmesini bekilyorum”

Bu adımda alkolün kendisi için bir kaçış, olduğunu anlatıyor. Çünkü çoğu bağımlı insan gibi o da bazı şeyleri unutmak için, kendi dünyasında yalnız kalabilmek için alkole başvuruyor. Bunun kötü bir şey olduğunun farkına varsa da bir noktada durdurmazsa bu bağımlılık sonuna kadar devam edecek.

2. Restoration (Yenilenme)

Nakaratta geçen “Yardım et, bu hapishaneden yalnız kurtulamıyorum, beni kurtar, boğuluyorum ve çaresizim, beni iyileştir, akıl sağlığımı yalnız başıma düzeltemiyorum” kısmı en dikkat çeken kısım oluyor. Herhangi bir bağımlılıkla savaşan insanların yalnız olmadığını, destek aldığında kurtulabileceğini anlatıyor.

3. Revelation (Vahiy/ilham)

Bu kısımda daha çok betimlemelerden bahsediyor. Sözleri irdelemek bu noktada uzun olacağı için, kısaca onu esir tutan “glass prison” kapısını iradesiyle açıyordu. Ve üçüncü adımda da ilk şarkımızı bitiriyoruz.

Şarkı: This Dying Soul (Ölen bu ruh)
Albüm: Train of Thought

4. Reflections of Reality (Gerçeklerin yansıması)

Dördüncü adımımızda, kendi hayatını ve neden alkole düştüğünü biraz daha açıklıyor. Kendisinin “kırılmış” bir evde büyüyüp, ebeveynlerinin ayrı olmasından dolayı ayrı bir hayat yaşadığını, sonrasında ölümlerin gelmesinin ve herkesin her şeyi en iyi bildiğini sanmasından şikayetçi. Bu adımın son kısmında, şarkı içerisinde de artık kendine gelmeye başlıyor.

“Artık yaptığın her şeyi görebilirsin,
Bu krallığa atılacak bir adım,
Bütün günahların seni güçlü yapar,
Ve hapishane duvarlarını yıkmanı sağlar.”

Mike bu kısımda artık bazı şeyleri unutmanın yolunun alkol olmadığını dinleyicilere aktarıyor. Unutmak için içerseniz, bu sizin sadece bağımlılığınızı arttırır ama gerçeklerle yüzleşirseniz, bağımlılıklarınızla yüzleşmek ve onu atlatmak daha kolay olacaktır.

5. Release (Serbest Kalmak)

“Sırlarına tutunamazsın,
Onlar seni sadece geriye götürür.”

Aslında bu adımın en can alıcı kısmı bu. Burada başka birinden öğüt alan Mike, artık “Bu hapishane duvarını yıkmaya hazırım” diyerek bağımlılıktan kurtulmaya başlıyor.

Şarkı: The Root of All Evil (Tüm Kötülüklerin Anası)
Albüm: Octavarium

6. Ready (Hazır Olmak)

“Bütün gün uyuyacak kadar tembel,
Hayatımı harcayacak kadar,
Kendimi bekletecek kadar bencil.”

“Her zaman daha fazlasını almalıydım,
Kalbine doğru indiğimde,
Bütün kötülüklerin anası, hayatımı tamamen mahvediyordu.”

Bu adımda artık alkolün kendisine verdiği zararların tamamen farkında. Çoğu alkol bağımlısı insan gibi tembellikle, insanların onun yüzünden huzursuz olmasını anlatıyor. Eğer sizin de çevrenizde alkolik birisi varsa fiziksel olmasa da size verdiği zararı hissedebilmişsinizdir. Mike, bu noktada artık bütün kötülüklerin anası olan alkolün, olumsuz etkisinden kurtulmaya hazır olduğunu anlatıyor.

7. Remove (Kaldırmak)

“Tamamımı al,
İçimde yanan arzuların hepsini, yok et,
Ve bana bir sonraki günle yüzleşmek için yüz ver,
Hazırım,
Ne olabileceğimi olmama yardım et,
Hazırım,
Bana gel,
Beni götür”

Mike rehabilitasyon kısmını Remove kısmında daha fazla anlatıyor. İçindeki bağımlılığı ortadan kaldırmak için, bu adım en önemlilerinden birisi. Şarkının içerisinde bahsettiği “Alçakgönüllülük tek umut” ise bağımlılıktan kurtulmak için gösterilmesi gereken karakter değişimlerinden bir tanesi.

Şarkı: Repentance (Tövbe)
Albüm: Systematic Chaos

8. Regret (Pişmanlık)

Her insan, farkına vardığı şeylerden sonra geçmişte yaptıklarına dair pişmanlıklar duyar. Çünkü aklınız erdiğinde, mantıklı düşünebildiğinizde haliyle yaptıklarınıza pişmanlık duyarsınız. Şarkı tür olarak biraz daha farklı olsa da nakarat kısmı beni en etkileyen kısımlardan biri. Ama nakarattan önce şarkı başlar başlamaz, bizi “Merhaba ayna, seni görmek çok iyi oldu dostum, uzun zaman olmuştu.” girişiyle dördüncü adımdaki “Reflections of Reality” kısmına bir gönderme yapıyor. İkinci şarkının da giriş kısmının aynı sözlerden oluştuğunu düşünürsek, artık pişmanlık kısmında geçmişe dönüş başlıyor.

“Benden önceki boş sayfaya bakıyorum,
Bütün yılların yıkımları aklımdan geçiyor,
Hayatın desenleri beni süsledi sanıyordum,
Acı veren utanç ve derin bir ağıt.”

Ve nakarat kısmına gelecek olursak, bize bir hayat dersi veriyor.

“Bazen yanlış olmalısın ve zor yoldan öğrenmelisin,
Ve çok geç olduğunu düşündüğünde bazen güçlü olmalısın.”

Milyonlarca bağımlılık problemi yaşayan insana nakaratıyla inanılmaz güzel bir cevap veriyor.

9. Restitution (İade)

“Benden önce bitmiş sayfaya bakıyorum,
Bütün darbeler anlaşılır ve kanıt halinde,
Benim için korkunç görevi düşünmek,
Değişiklik düşüncemde acı bir korkuya yol açıyor.”

Bu şarkıda da peş peşe gelen adımlar yine birbirini takip ediyor. İlk kıtada boş sayfaya bakarken, şimdi ondan önce tamamlanmış dolu sayfaya bakıyor. Şarkının bu kısmında dünyadaki diğer metal gruplarının ünlü solistleri, basçıları şarkı içerisinde yer alıp geçmişten bazı kesitleri seslendiriyor.

Şarkı: The Shattered Fortress (Paramparça Kale)
Albüm: Black Cloud & Silver Linings

Aynı zamanda Mike Portnoy’un da maalesef grupla son albümünde 12. adımı da bu şarkıyla tamamlıyor.

10. Restraint (Kısıtlama)

“Aynaya bak,
Ne görüyorsun?,
Parçalanmış kale,
Şimdi uç, özgür ol”

Bu adımda artık bağımlılığın sizi kısıtlamasına gerek yok, seni hapseden o bağımlılık artık parçalanmış bir kale haline geldi, artık uçup özgür olma vakti.

11. Recieve (Almak)

“Her şeyimi tut,
İçimde yanıp bitmiş olan arzuları,
Bugün yaşamama yardım et,
Bana lütuf vermek için yardım et,
Yolunu taşımak için.”

“Hazırım,
Olabileceğim her şey için yardım et,
Hazırım,
Bana rehberlik et ve beni özgür bırak.”

Bu kısımda da üçüncü şarkımız olan “The Root of All Evil” şarkısındaki nakarata gönderme var. Artık oradaki hazır olma evresi bitmiş, karşılığını almaya başlamış. Diğer insanlarla tecrübelerini paylaşarak onlarla birlikte bu bağımlılıktan kurtuluyor. Çünkü bağımlılıktan kurtulmanın yolu, insanların sana destek olması ve senin onlara destek olmandan geçiyor.

12. Responsible (Sorumlu)

“Sorumluyum,
Herhangi biri, herhangi bir yerde,
Yardım için ulaştığında,
Elimin ona uzanmasını istiyorum.”

Ve artık bağımlılıktan kurtulmanın son adımında da sorumluluk duygusu ağır basan taraf oluyor. Çünkü bir önceki adımda da dediğim gibi, insanlar birbirine yardım ettiği sürece sıkıntılı süreçleri atlatabilirler. Bu bağımlılık olsun, psikolojik sıkıntılar olsun. İnsanlara yalnız olmadığını, doğru yolu gösterdiğiniz sürece hayatlar kurtulur. Alkol de bağımlılık haline geldiğinde çok büyük bir tehdittir. Hayatının uzun bir döneminde alkol yüzünden büyük problemler yaşayan Mike Portnoy, milyonlarca dinleyicisine 12 adımda bağımlılıktan kurtulabilecekleri bir eser hazırlamış. 5 albüm arka arkaya, 5 farklı parçada anlatılan bu inanılmaz hikaye benim dinlediğimden beri hasta olduğum bir konsept.

Her ne kadar Mike Portnoy gruptan ayrılmış olsa da ona olan sevgim ve saygım asla bitmeyecek. Dream Theater’ı en sevdiğim grup yapan, şarkılarını dinlediğimde ders aldığım bir insan olması benim için kendisini çok daha önemli bir insan haline getiriyor. Belki şarkıların türü herkese hitap etmeyebilir ama sanatsal açıdan çok büyük bir cevher olduğunu kimse inkar edemez.

Leave a Comment

Your email address will not be published.

You may also like

%d blogcu bunu beğendi: